Vläicht fillt Dir eng gewëssen Hëlleflosegkeet vis-à-vis vun den ökologeschen, sozialen a wirtschaftleche Krisen, déi eis ëmginn? Et ass e Gefill dat Clémence Piteau, Produktdesigner, huet et selwer gefillt ier en decidéiert huet sech op eng méi engagéiert Approche zum Digital ze bewegen. Si deelt hir Rees a bitt eng Reflexioun iwwer d'Zukunft vum Design.
D'Verbindung vu Systemer verstoen
Zwee Videoplattformmodeller: YouTube vs. PeerTube
Fir säi Punkt ze illustréieren, hëlt d'Clémence Piteau d'Beispill vun zwou Videoplattformen: YouTube et PeerTube. Béid Tools maachen déiselwecht Funktioun - Streaming Videoen online - awer sinn op radikal verschidde Modeller gebaut.
Engersäits ass YouTube eng zentraliséiert Plattform, entwéckelt fir d'Massvisioun an d'Monetiséierung vum Inhalt ze maximéieren. Seng Operatioun baséiert op mächtege Algorithmen deenen hir Zil ass d'Zäit op der Plattform ze maximéieren.
Op der anerer Säit ass PeerTube eng dezentraliséiert an Open Source Plattform. Dëse Modell encouragéiert Kreativitéit an Ausdrocksfräiheet, wärend e puer vun den negativen Effekter verbonne mat Recommandatiounsalgorithmen limitéiert.
De verstoppte Impakt vun digitale Produkter
Hannert dësen Designdifferenzen leien déif Auswierkungen op d'Gesellschaft an d'Ëmwelt. YouTube kann kognitiv Biases verstäerken an d'Schafung standardiséieren, et encouragéiert ongebremste Konsum, deen e wesentlechen Ëmweltkäschte huet, notamment duerch d'Infrastruktur déi néideg ass fir Videoen ze späicheren an ze verdeelen.
Wärend PeerTube net op en algorithmesche Monetiséierungsmodell vertraut, ass et net ouni seng Auswierkungen. Eng Generaliséierung vu senger Notzung géif och zu bedeitende Ressourceverbrauch féieren.
Dës Observatioun ënnersträicht eng fundamental Realitéit: all digitale Produkt ass Deel vun engem gréissere System, deen aus komplexen Interaktiounen tëscht Firmen, Gesellschaften an Ökosystemer besteet.
En digitale Produkt existéiert net isoléiert
D'Clémence Piteau insistéiert op d'Noutwendegkeet, iwwer digital Technologie duerch eng systemesch Approche ze denken. All Produkt gehéiert zu engem interdependent Netzwierk:
- Et ass an enger Firma, Organisatioun oder Associatioun entworf.
- Dës Struktur evoluéiert an enger Gesellschaft, déi vu spezifesche Normen, Wäerter a Reglementer regéiert gëtt.
- Gesellschaften coexistéieren an engem Planéit mat limitéierten Ressourcen, interagéieren mat anere mënschlechen an net-mënschlechen Ökosystemer.
Also kann en digitale Produkt grouss Auswierkungen op d'Ëmwelt, d'Politik, d'Wirtschaft an d'ëffentlech Gesondheet hunn. Ëmgekéiert sinn déiselwecht Produkter och externen Afloss ënnerworf: politesch Entscheedungen, wirtschaftlech Schwankungen, Ëmweltkris. Awer déi meescht digital Projete sinn entworf ouni de globale laangfristeg Impakt ze berücksichtegen.
Tools fir digital Transformatioun
D'CSRD, eng europäesch Regulatioun
D'Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) erfuerdert Firmen méi transparent iwwer hir Ëmwelt-, Sozial- a Gouvernance (ESG) Impakt ze sinn. Dës Transparenzverpflichtung zielt fir Investitiounen op méi nohalteg Modeller ze riichten. Dëst ass eng Geleeënheet fir d'Art a Weis wéi mir eis Produkter a Servicer designen ze innovéieren an ze optimiséieren.
Den Design vun enger Nohaltegkeetsperspektiv iwwerdenken
En nohalteg entworf Produkt ass net limitéiert op einfach d'Optimisatioun vun sengen Materialien oder säi Liewenszyklus. Et geet drëm d'Konsequenzen virzegoen an informéiert Entscheedungen ze treffen iwwer wat am Endprodukt soll agefouert oder vermeit ginn.
En effektive Workshop fir dëst Denken ze integréieren ass de Rebound Archetyp, entworf vum Laetitia Bornes, e Fuerscher spezialiséiert op d'Auswierkunge vun digitale Produkter. Dëst Kollaboratiounsinstrument mécht et méiglech, déi Akteuren, déi vun enger Innovatioun betraff sinn, z'identifizéieren an déi direkt an indirekt Auswierkunge vun hirer Deployment ze kartéieren.
D'Zil ass zweefach:
- Verstinn d'Auswierkunge vun engem Produkt oder Léisung verursaacht.
- Diskutéiert an arbitréiert dës Auswierkunge andeems Dir entscheet wat akzeptabel sinn a wat soll ofgeschaaft ginn.
Eng Schlësselfro fir an dësem Prozess ze stellen ass: "Wie si mir fir iwwer verschidden Auswierkungen ze entscheeden, besonnesch déi, déi Akteuren ausserhalb vun eiser Organisatioun beaflossen?" Dës ethesch Fro ass wesentlech an enger systemescher an nohalteger Approche.
Nohalteg Design op verschiddene Niveauen
Ee vun den effektivsten Hiewelen fir Nohaltegkeet an Design z'integréieren ass eng Multi-Level Approche, wou verschidde Strategien op verschiddene Déiftgraden applizéiert ginn.
Wärend engem Entdeckungsprozess ass et essentiell fir d'Problemer am Detail ze entdecken, déi mat engem Produkt verbonne sinn, andeems verschidde Analyseniveauen berücksichtegt ginn:
- Konkret a moossbar Aspekter : Zuel vun de Produiten hiergestallt, Quantitéit vun Offall generéiert, planetaresch Grenzen iwwerschratt.
- Organisatoresch Aschränkungen : Schwieregkeeten fir Daten ze sammelen, Mangel u Training op CSRD.
- Déif Problemer : Firmenkultur baséiert op Wuesstem zu all Käschten, Resistenz géint Verännerung, Onsécherheet iwwer d'wirtschaftlech Zukunft.
Wann dës Niveauen identifizéiert sinn, ass de nächste Schrëtt aktivéieren Hiewel vun Ännerung op all Déiftniveau ugepasst.
Uwendung vun Leverage Points fir effektiv Ännerung
Dëst Konzept, ofgeleet vun der Aarbecht vun Donella Meadows op Systemdenken, baséiert op der Iddi datt All Problem huet e spezifesche Heberpunkt déi, wann richteg ëmgesat, bedeitend Ännerung generéiere kann.
- Iwwerflächlech Léisungen verlaangen wéineg Effort, mee hunn limitéiert Impakt.
- Déif Léisunge verlaangen méi Ressourcen an Zäit, mee produzéiere dauerhafter strukturell Ännerungen.
D'Zil ass dofir eng gewënnt Kombinatioun tëscht séieren Aktiounen an déifgräifend Transformatiounen.
Systemesch Design Method
An dëser Perspektiv ass de systemesch Design Method stellt sech e wäertvollt Instrument eraus. Et baséiert op zwee fundamental Pilieren:
- Lauschtert a verstitt de System an deem mir operéieren: et ass essentiell d'Interaktiounen an d'Ofhängegkeeten tëscht de verschiddenen Akteuren ze analyséieren fir d'Heber fir d'Aktioun z'identifizéieren.
- Stellt Iech eng méi wënschenswäert Zukunft vir : anstatt Contrainten z'ënnerwerfen, geet et drëm nohalteg Léisungen virzegoen an ze designen andeems en holistescht a manner anthropozentrescht Denken integréiert.
Tools fir jiddereen zougänglech maachen
Eng aner Stäerkt vun dëser Approche ass datt et net limitéiert ass op Öko-Design Experten oder Designer. Jiddereen an enger Firma dréit zum Produktdenken bäi, dorënner technesch Equipen. All Entscheedung - egal ob et d'Architektur vun enger Websäit, d'Datemanagement oder den Design vun enger Feature betrëfft - generéiert Auswierkungen déi mat existéierende Tools virausgesot an optimiséiert kënne ginn.
Online Ressourcen erlaben schonn digital professionell ze dës Approche passen an an hiren alldeegleche Kontext applizéieren. Et ass mat dëser vergiessen, datt d'Aarbecht vun D'Associatioun vun Ethesch Designer, déi als Zil e praktesche Guide fir digital Fachleit ze kreéieren.
Richtung eng nei Visioun vum Design
D'ultimativ Zil ass net nëmmen innovativ oder onvergiesslech Produkter ze designen, mee och reduzéieren hiren Impakt. D'Fro ass net méi just "Wéi maache mir dëst Produkt erstaunlech?", Mais "Wéi kënne mir de Schued minimiséieren deen et kéint verursaachen?"
Iwwer Clémence Piteau:
Clémence schafft als onofhängegen Designer engagéiert fir eng digital Welt déi z'emanzipéieren an d'Ëmwelt, d'Individuen an d'Gesellschaft respektéiert. Si ass och Matgrënner vun der Lyon Gemeinschaft vun Ethical Designers.
Fir méi wäit ze goen, d'Rutschen vu senger Konferenz, all seng Referenzen a seng Toolbox!! Merci Clémence 🙏: Link op seng Notioun
Christel Agier, Senior UX Designer bei UX-Republic
